Wat is specialty koffie? Zo herken je het en dit proef je
Specialty koffie is koffie die 80 punten of meer scoort op 100. Wat dat betekent, het verschil met gewone koffie, wat je proeft en hoe je het herkent op de zak.
Door Tiago
Gepubliceerd
Laatst bijgewerkt
4 min lezen
Resumo · het korte antwoord
Specialty koffie scoort 80 punten of meer op 100 als een gecertificeerde proever, een Q Grader, hem proeft volgens de methode van de Specialty Coffee Association (SCA). Ook de groene bonen moeten vrijwel zonder gebreken zijn.
In de praktijk: een duidelijke herkomst, zorgvuldig plukken en verwerken, en smaken die je echt proeft.
Ficha técnica Specialty koffie
| Minimale score | 80 op 100 |
|---|---|
| Beoordeeld door | Q Grader, SCA-methode |
| Groene bonen | Vrijwel zonder gebreken |
| Op de zak | Branddatum, herkomst, variëteit, verwerking |
| Smaak | Zoet, helder, duidelijke tonen |
| Soort | Bijna altijd arabica |
In de praktijk betekent specialty koffie met een duidelijke herkomst, zorgvuldig geplukt en verwerkt, met smaken die je echt proeft: zoetheid, fruit, chocolade, bloemen. Hieronder lees je wat die score betekent, wat het verschil is met gewone koffie en hoe je specialty koffie herkent als je bonen koopt.
01 · Pontuação
Wat betekent de score van 80 punten?
Proevers beoordelen een koffie op onder meer aroma, smaak, afdronk, zuurgraad, body, balans en zoetheid, en ze controleren de groene bonen op gebreken. Alles samen geeft een score op 100.
Geen specialty
< 80
De koffie die je meestal in de supermarkt en uit automaten krijgt.
Specialty, zeer goed
80–84,99
Specialty, uitstekend
85–89,99
Specialty, uitzonderlijk en zeldzaam
90+
Do torrador
“De score zegt iets over kwaliteit, niet over smaakvoorkeur. Een koffie van 84 punten vol chocolade kan beter bij je passen dan een koffie van 88 punten vol fruit.”
Tiago, die elke week de koffie brandt in Amsterdam
02 · Da fazenda à xícara
Wat maakt koffie specialty?
Een hoge score is het resultaat van zorg bij elke stap, van boerderij tot kopje:
Variëteit en plek
De juiste koffievariëteit op de juiste grond en hoogte.
Plukken
Alleen rijpe bessen worden geplukt, vaak met de hand of in meerdere rondes.
Verwerking
De bessen worden zorgvuldig verwerkt en gedroogd, als natural, pulped natural of washed.
Sorteren
Slechte bonen worden eruit gehaald voordat de koffie wordt verscheept.
Branden
De brander zoekt per koffie de branding die het beste naar boven haalt, en verkoopt hem vers.
Herkomst
Je weet waar de koffie vandaan komt, vaak tot op de boerderij.
03 · Diferença
Specialty koffie of gewone koffie: de verschillen
| Specialty koffie | Gewone koffie | |
|---|---|---|
| Kwaliteit | 80+ punten, vrijwel geen gebreken | Onder 80 punten, gebreken toegestaan |
| Herkomst | Land, regio en vaak de boerderij | Vaak alleen een land, of een mengsel van onbekende herkomst |
| Oogst | Rijpe bessen, selectief geplukt | Rijpe en onrijpe bessen door elkaar |
| Branding | Afgestemd op elke koffie | Vaak donker, om gebreken te verbergen |
| Versheid | Branddatum op de zak | Meestal alleen een houdbaarheidsdatum |
| Smaak | Zoet, helder, met duidelijke smaaktonen | Vooral bitter en gebrand |
04 · Sabor
Hoe smaakt specialty koffie?
Het grootste verschil zit in zoetheid en helderheid. Goede specialty koffie is lekker zwart, zonder suiker, en je proeft er smaken in: chocolade, noten en karamel, maar ook rood fruit, citrus of bloemen. De zuurgraad is fris in plaats van zuur, en de afdronk is schoon.
Braziliaanse specialty koffie heeft vaak een basis van chocolade, noten en karamel, met een zachte zuurgraad en een volle body. Sommige partijen gaan verder, richting rijp fruit of zelfs rum en tropisch fruit, afhankelijk van de regio en de verwerking. Lees meer over de specialty koffieregio’s van Brazilië.
05 · Preço
Waarom is specialty koffie duurder?
Alleen rijpe bessen plukken, ze zorgvuldig verwerken en gebreken eruit halen kost meer tijd en meer handen. Goede boeren krijgen meer betaald voor die kwaliteit. En de koffie wordt in kleinere hoeveelheden gebrand en vers verkocht. Per kopje is het verschil meestal kleiner dan mensen denken, zeker vergeleken met cups.
06 · Na embalagem
Hoe herken je specialty koffie?
- Er staat een branddatum op de zak, niet alleen een houdbaarheidsdatum.
- De zak vertelt je de herkomst: land, regio en vaak de boerderij.
- Je leest de variëteit en de verwerking, bijvoorbeeld Red Bourbon, natural.
- Er staan smaaktonen op de zak, zoals chocolade, rode appel of abrikoos.
- Hij wordt bij voorkeur als hele bonen verkocht, zodat je vers kunt malen.
07 · Variedades
Braziliaanse variëteiten om te leren kennen
Bourbon
Genoemd naar het eiland Bourbon, nu Réunion. Bekend om zijn zoetheid en evenwichtige body. Onze Fazenda Sertão 100 Years Reserva is een natural Red Bourbon van bomen die meer dan 100 jaar oud zijn, met rood fruit en een kruidige afdronk.
Maragogipe
Een natuurlijke mutatie van Typica, rond 1870 ontdekt bij het stadje Maragogipe in Bahia. De bonen zijn opvallend groot. Onze Maragogipe Southern Boundaries is licht gebrand, met rode vruchtenjam, jabuticaba en tamarinde.
Catuaí
Een kruising van Mundo Novo en Caturra, ontwikkeld door het Instituto Agronômico (IAC) in Campinas, Brazilië. Hij bestaat in rood en geel. Onze Funky Jumper Banger is een semi-anaerobe Red Catuaí met pruim, rozijn en sinaasappel; Sítio Matuto is een Yellow Catuaí met karamel en abrikoos.
Mundo Novo
Een natuurlijke kruising van Bourbon en Typica (Sumatra), ontdekt in Brazilië. Productief en zoet, en vaak gebruikt in blends zoals onze Mistura Fina.
Wil je er meerdere tegelijk proberen? Met onze proefboxen proef je ze naast elkaar.
08 · Perguntas
Veelgestelde vragen
Is specialty koffie altijd licht gebrand?
Nee. Veel specialty koffie voor filter wordt lichter gebrand om het fruit te bewaren, maar specialty espresso is vaak medium gebrand. Waar het om gaat, is dat de branding bij de koffie past.
Is specialty koffie altijd arabica?
Bijna altijd. Het scoresysteem van de SCA is gemaakt voor arabica. Voor robusta van hoge kwaliteit bestaat een apart systeem, fine robusta.
Kan ik specialty koffie in een volautomaat gebruiken?
Ja. Kies een medium branding met veel body en zoetheid, zoals een Braziliaanse espressoblend, en vermijd heel lichte filterbrandingen.
Bron voor de variëteiten: World Coffee Research.
Próximo gole · volgende slok
Ontdek onze Braziliaanse koffiebonen: allemaal specialty, rechtstreeks gekocht bij de boeren en elke week gebrand in Amsterdam.
Koffie uit dit artikel
Branding: Medium
Branding: Medium-licht
Lees door
Alle artikelen →- Koffie zetten
Specialty koffie in een volautomaat: zo haal je er een betere kop uit
Specialty koffie in een volautomaat? Dat werkt goed. We leggen uit welke bonen het best passen en hoe je met maalgraad en sterkte een betere kop zet.
- Koffie zetten
Filterkoffie zetten in de Moccamaster (en andere machines)
Filterkoffie zetten in een Moccamaster of ander apparaat: de juiste verhouding, maalgraad, water, filter spoelen en warm houden zonder bittere smaak. Plus welke bonen je gebruikt.
- Koffie zetten
Swiss Water decaf: zo wordt het gemaakt en zo zet je het
De Swiss Water Decaf is een van onze best verkochte koffies. Ontdek hoe het Swiss Water-proces cafeïne verwijdert zonder chemicaliën, hoe deze koffie smaakt en hoe je hem thuis zet.
